Szczepienie drzewek owocowych to jedna z najstarszych metod rozmnażania roślin stosowanych w sadownictwie. Dzięki temu zabiegowi można uzyskać drzewa o określonych cechach, takich jak odporność na choroby, lepsza jakość owoców czy dopasowanie do warunków glebowych. Metoda ta polega na połączeniu dwóch części roślin – podkładki oraz zraza.
Podkładka odpowiada za system korzeniowy i ogólną siłę wzrostu drzewa, natomiast zraz to fragment pędu wybranej odmiany, która będzie owocować. Właściwe dobranie podkładki ma ogromne znaczenie dla przyszłego rozwoju rośliny. Dlatego wiele osób zastanawia się, na czym najlepiej szczepić drzewka owocowe, aby uzyskać zdrowe i plenne drzewa.
Na czym najlepiej szczepić drzewka owocowe?
Najczęściej drzewka owocowe szczepi się na specjalnych podkładkach, które zostały wyselekcjonowane pod względem odporności i siły wzrostu. Podkładka powinna być spokrewniona z gatunkiem, który chcemy zaszczepić. Dzięki temu obie części rośliny dobrze się zrastają.
Najpopularniejsze kombinacje to:
- jabłoń szczepiona na podkładkach jabłoniowych
- grusza szczepiona na gruszy lub pigwie
- śliwa szczepiona na ałyczy
- czereśnia szczepiona na czereśni ptasiej lub podkładkach karłowych
- brzoskwinia szczepiona na siewkach brzoskwini lub śliwy
Dobór podkładki wpływa między innymi na wielkość drzewa, tempo wzrostu oraz odporność na mróz czy choroby.
Na przykład jabłonie mogą być szczepione na podkładkach silnie rosnących lub karłowych. Dzięki temu można uzyskać zarówno duże drzewa sadownicze, jak i niewielkie drzewka idealne do ogrodu.
Czym jest podkładka w szczepieniu drzew?
Podkładka to dolna część rośliny, która dostarcza system korzeniowy oraz podstawę pnia. To właśnie ona decyduje o wielu cechach drzewa.
W sadownictwie podkładki dobiera się tak, aby:
- zwiększyć odporność drzewa
- kontrolować wysokość rośliny
- dopasować drzewo do gleby
- poprawić plonowanie
W praktyce oznacza to, że ta sama odmiana owocowa może zachowywać się zupełnie inaczej w zależności od użytej podkładki.
Na przykład jabłoń na podkładce karłowej będzie niższa i zacznie szybciej owocować, ale może wymagać podpór i bardziej intensywnej pielęgnacji.
Jak stara powinna być podkładka do szczepienia?
Wiek podkładki ma duże znaczenie dla powodzenia całego zabiegu. Najczęściej do szczepienia wykorzystuje się młode rośliny, które mają dobrze rozwinięty system korzeniowy i elastyczne tkanki.
W większości przypadków najlepsze są podkładki w wieku od jednego do dwóch lat. Takie rośliny mają odpowiednią grubość pnia i dobrze reagują na proces zrastania się ze zrazem.
Zbyt młoda podkładka może być jeszcze zbyt słaba, natomiast zbyt stara roślina trudniej się zrasta i może wolniej regenerować uszkodzone tkanki.
Grubość pnia podkładki powinna być zbliżona do grubości zraza. Dzięki temu łatwiej dopasować warstwy kambium, czyli tkanki odpowiedzialnej za zrastanie się roślin.
Najpopularniejsze podkładki dla drzew owocowych
W sadownictwie stosuje się wiele różnych podkładek, które zostały opracowane przez hodowców roślin.
W przypadku jabłoni często wykorzystywane są:
- podkładki silnie rosnące, które tworzą duże drzewa
- półkarłowe, dające średniej wielkości drzewa
- karłowe, stosowane w małych ogrodach i sadach intensywnych
Grusze bardzo często szczepi się na pigwie, ponieważ taka podkładka ogranicza wzrost drzewa i przyspiesza owocowanie.
Śliwy natomiast dobrze zrastają się z ałyczą, która jest bardzo odporna na różne warunki glebowe.
Dobór odpowiedniej podkładki pozwala dopasować drzewo do wielkości ogrodu oraz warunków klimatycznych.
Kiedy najlepiej szczepić drzewka owocowe?
Najczęściej szczepienie drzew wykonuje się wczesną wiosną, gdy rośliny zaczynają budzić się po zimie. W tym okresie tkanki są najbardziej aktywne i łatwo się zrastają.
Popularne terminy szczepienia to:
- marzec
- początek kwietnia
W tym czasie stosuje się między innymi szczepienie przez stosowanie lub w klin.
Latem można wykonywać także okulizację, czyli szczepienie pąkiem. Zabieg ten przeprowadza się zwykle w lipcu lub sierpniu.
Jak przygotować zrazy do szczepienia?
Zraz to fragment pędu pobrany z wybranej odmiany drzewa owocowego. Powinien pochodzić ze zdrowej i dobrze owocującej rośliny.
Najlepsze zrazy pobiera się zimą, gdy drzewa znajdują się w stanie spoczynku. Pędy powinny być jednoroczne i dobrze wykształcone.
Po pobraniu zrazy przechowuje się w chłodnym miejscu, na przykład w piwnicy lub lodówce, aby nie rozpoczęły zbyt wcześnie wegetacji.
Podczas szczepienia ważne jest, aby powierzchnie cięcia były świeże i dokładnie dopasowane do podkładki.
Dlaczego szczepienie drzew jest tak popularne?
Szczepienie pozwala zachować cechy odmiany owocowej. Gdyby drzewo rozmnażać z nasion, powstała roślina mogłaby mieć zupełnie inne właściwości.
Dzięki szczepieniu można uzyskać drzewa, które:
- wcześniej zaczynają owocować
- mają lepszą jakość owoców
- są bardziej odporne na choroby
- mają odpowiednią wysokość
To właśnie dlatego metoda ta jest od setek lat podstawą sadownictwa.
Dobrze dobrana podkładka i prawidłowo wykonany zabieg sprawiają, że drzewo rozwija się zdrowo i przez wiele lat może dostarczać smacznych owoców w ogrodzie.
Źródło: www.mtas.pl
