Prawidłowe posadzenie drzewka owocowego wpływa na jego przyjęcie, wzrost i późniejsze plonowanie. Jednym z najczęstszych błędów jest umieszczenie rośliny zbyt głęboko. Na pierwszy rzut oka kilka centymetrów różnicy może wydawać się nieistotne, ale w praktyce może prowadzić do osłabienia wzrostu, problemów z korzeniami, a nawet zamierania młodego drzewa. Szczególnej uwagi wymaga miejsce szczepienia, które po posadzeniu powinno znaleźć się nad powierzchnią gleby.
Najważniejsze jest położenie szyjki korzeniowej
Drzewka owocowe nie powinny być sadzone dowolnie głęboko. Punktem odniesienia jest przede wszystkim szyjka korzeniowa, czyli miejsce przejścia korzeni w pień. Po posadzeniu powinna znajdować się mniej więcej na poziomie powierzchni gleby.
W praktyce oznacza to, że drzewko warto ustawić w dołku tak, aby po zasypaniu korzenie znajdowały się pod ziemią, ale pień nie został zakopany znacznie wyżej niż rósł wcześniej. Na korze często można zauważyć delikatną różnicę koloru wskazującą wcześniejszy poziom gleby w szkółce. Może to być pomocna wskazówka podczas sadzenia.
Trzeba również pamiętać, że świeżo spulchniona ziemia z czasem lekko osiada. Jeśli drzewko od razu zostanie umieszczone zbyt głęboko, po kilku tygodniach może znaleźć się jeszcze niżej.
Miejsce szczepienia musi pozostać nad ziemią
Większość popularnych drzewek owocowych sprzedawanych w szkółkach jest szczepiona. Oznacza to, że odmiana dająca określone owoce została połączona z podkładką odpowiadającą między innymi za siłę wzrostu drzewa.
Miejsce szczepienia łatwo rozpoznać jako charakterystyczne zgrubienie, załamanie lub nierówność u podstawy pnia. Po posadzeniu powinno ono znajdować się wyraźnie nad powierzchnią ziemi, zazwyczaj co najmniej kilka centymetrów.
To właśnie ten szczegół ma ogromne znaczenie. Jeżeli miejsce szczepienia zostanie zakopane, odmiana szlachetna może zacząć tworzyć własne korzenie ponad podkładką. W takiej sytuacji drzewo może stopniowo utracić cechy wynikające z zastosowania podkładki, na przykład ograniczoną siłę wzrostu.
W przypadku drzew na podkładkach karłowych i półkarłowych ma to szczególne znaczenie, ponieważ jednym z powodów stosowania takich podkładek jest właśnie kontrolowanie wielkości drzewa.
Jak głęboko sadzić jabłonie?
Przy sadzeniu jabłoni zasada jest stosunkowo prosta. Korzenie powinny być całkowicie przykryte ziemią, szyjka korzeniowa znajdować się na poziomie gruntu, natomiast miejsce szczepienia powinno pozostać nad powierzchnią.
Nie należy kierować się wyłącznie głębokością dołka podaną w centymetrach, ponieważ systemy korzeniowe poszczególnych sadzonek różnią się wielkością. Jeden egzemplarz będzie potrzebował dołka o głębokości 30 cm, inny nieco większego. Istotniejsze jest właściwe ułożenie korzeni.
Jeżeli korzenie są długie, lepiej poszerzyć dołek niż zawijać je ku górze. Powinny być rozłożone swobodnie, bez silnego zaginania. Po zasypaniu ziemię warto delikatnie docisnąć, aby ograniczyć powstawanie pustych przestrzeni wokół korzeni.
Grusze, śliwy i czereśnie sadzi się według podobnej zasady
W przypadku większości szczepionych drzew owocowych obowiązuje podobne postępowanie. Dotyczy to między innymi grusz, śliw, wiśni i czereśni. System korzeniowy powinien znaleźć się w glebie na naturalnej głębokości, ale miejsce szczepienia nie może zostać zasypane.
Różnice mogą wynikać z zastosowanej podkładki, rodzaju gleby oraz konkretnego materiału szkółkarskiego. Dlatego przed sadzeniem warto obejrzeć dolną część pnia i ustalić, gdzie zaczynają się korzenie oraz gdzie znajduje się połączenie odmiany z podkładką.
Częstym błędem jest założenie, że im głębiej drzewko zostanie posadzone, tym będzie stabilniejsze. Stabilność lepiej zapewnić odpowiednim palikiem i prawidłowym ułożeniem korzeni niż nadmiernym zagłębianiem pnia.
Dlaczego zbyt głębokie sadzenie jest niebezpieczne?
Korzenie potrzebują nie tylko wody i składników pokarmowych, lecz także tlenu. W głębszych warstwach gleby dostęp powietrza może być gorszy, szczególnie na ciężkich, gliniastych stanowiskach.
Jeżeli drzewko zostanie umieszczone zbyt głęboko, część systemu korzeniowego może znaleźć się w warunkach mniej sprzyjających oddychaniu. Przy dużej wilgotności problem dodatkowo się nasila. Młode korzenie mogą rozwijać się słabiej, a drzewko wolniej rozpoczynać wzrost.
Zakopanie dolnej części pnia może również sprzyjać długotrwałemu utrzymywaniu wilgoci przy korze. Nie oznacza to, że każde zbyt głęboko posadzone drzewko od razu obumrze, ale ryzyko problemów wyraźnie wzrasta.
Niepokojącym sygnałem jest słaby przyrost mimo regularnego podlewania i prawidłowego nawożenia. W takiej sytuacji warto sprawdzić, czy szyjka korzeniowa nie znajduje się znacznie poniżej powierzchni gruntu.
Zbyt płytkie posadzenie również jest błędem
Przeciwna skrajność także może zaszkodzić. Jeżeli część korzeni pozostaje odkryta lub znajduje się bardzo blisko powierzchni, łatwiej przesycha i jest bardziej narażona na wahania temperatury.
Młode drzewko z płytko umieszczonym systemem korzeniowym może również słabiej utrzymywać się w glebie. Silniejszy wiatr może powodować jego przechylanie i przemieszczanie bryły korzeniowej, co utrudnia tworzenie nowych korzeni.
Po zakończeniu sadzenia należy więc sprawdzić, czy wszystkie korzenie zostały dokładnie przykryte ziemią. Powierzchnia gleby wokół pnia powinna być wyrównana, ale nie należy usypywać wysokiego kopca zakrywającego miejsce szczepienia.
Jak duży powinien być dołek pod drzewko?
Rozmiar dołka powinien przede wszystkim umożliwiać swobodne ułożenie systemu korzeniowego. Najczęściej zaleca się wykopać otwór wyraźnie szerszy niż korzenie sadzonki.
Przy drzewkach z odkrytym korzeniem szczególnie ważna jest szerokość. Korzenie powinny rozchodzić się naturalnie na boki. Nie powinno się ich wciskać do wąskiego otworu ani zwijać w kłębek.
W przypadku drzewek sprzedawanych w pojemnikach otwór powinien być szerszy od bryły korzeniowej, ale nie musi być znacznie głębszy. Po umieszczeniu rośliny górna powierzchnia bryły powinna znaleźć się na poziomie otaczającego gruntu lub minimalnie wyżej, jeśli gleba ma tendencję do osiadania.
Czy do dołka warto wsypywać obornik lub nawóz?
Chęć zapewnienia młodemu drzewku dużej ilości składników pokarmowych od pierwszego dnia może prowadzić do kolejnego błędu. Świeży obornik lub skoncentrowany nawóz mineralny nie powinny mieć bezpośredniego kontaktu z korzeniami.
Zbyt wysokie stężenie soli może uszkodzić młode korzenie i utrudnić przyjęcie rośliny. Jeżeli gleba wymaga poprawy, najlepiej przygotować stanowisko wcześniej, stosując dobrze rozłożoną materię organiczną i mieszając ją z glebą.
Przy samym sadzeniu ważniejsze od intensywnego nawożenia jest dobre przyleganie ziemi do korzeni oraz odpowiednia wilgotność. Młode drzewo musi najpierw odbudować system korzeniowy i rozpocząć jego rozwój w nowym miejscu.
Po posadzeniu drzewko trzeba obficie podlać
Podlewanie jest potrzebne nawet wtedy, gdy ziemia wydaje się wilgotna. Woda pomaga glebie dokładnie osiąść wokół korzeni i ogranicza przestrzenie wypełnione powietrzem.
Bezpośrednio po posadzeniu warto wykonać wokół drzewka niewielkie zagłębienie ułatwiające zatrzymanie wody w pobliżu systemu korzeniowego. W kolejnych tygodniach podlewanie należy dostosować do pogody i rodzaju gleby.
Na stanowiskach piaszczystych woda odpływa szybciej, dlatego kontrola wilgotności powinna być częstsza. Z kolei ciężka gleba może pozostawać mokra przez długi czas, dlatego nadmierne podlewanie również nie jest korzystne.
Palik pomaga młodemu drzewku prawidłowo się ukorzenić
Nowo posadzone drzewka, szczególnie te na słabiej rosnących podkładkach, mogą wymagać podparcia. Palik najlepiej umieścić już podczas sadzenia, zanim system korzeniowy zostanie całkowicie zasypany.
Pień należy przywiązać materiałem, który nie uszkadza kory. Wiązanie powinno stabilizować roślinę, ale nie może być zbyt ciasne. W miarę wzrostu drzewa trzeba je kontrolować, aby nie zaczęło wrzynać się w pień.
Stabilizacja ogranicza poruszanie całego drzewa podczas silnego wiatru. Dzięki temu młode korzenie nie są ciągle odrywane od gleby i mogą skuteczniej rozrastać się w nowym miejscu.
Jak prawidłowo posadzić drzewko krok po kroku?
Przed rozpoczęciem pracy warto dokładnie obejrzeć sadzonkę i odnaleźć miejsce szczepienia. Następnie wykopuje się dołek na tyle szeroki, aby korzenie można było swobodnie rozłożyć.
Drzewko ustawia się pionowo i kontroluje jego wysokość względem powierzchni gruntu. Przydatne może być położenie prostej deski lub trzonka łopaty nad dołkiem. Dzięki temu łatwiej ocenić, gdzie po zasypaniu znajdzie się poziom ziemi.
Korzenie stopniowo przykrywa się glebą, delikatnie poruszając drzewkiem, aby ziemia dostała się pomiędzy poszczególne korzenie. Następnie podłoże lekko się ugniata i obficie podlewa.
Po zakończeniu pracy trzeba jeszcze raz sprawdzić miejsce szczepienia. Jeśli znajduje się kilka lub kilkanaście centymetrów nad gruntem, a wszystkie korzenie są przykryte ziemią, głębokość jest zazwyczaj właściwa. Właśnie kontrola tego miejsca pozwala uniknąć jednego z najczęstszych błędów popełnianych podczas zakładania przydomowego sadu.
Źródło: www.mtas.pl
