Pszczoły potrzebują przede wszystkim stałego dostępu do nektaru i pyłku przez możliwie dużą część sezonu. Dlatego najlepszy ogród dla zapylaczy nie opiera się na jednym gatunku, lecz na roślinach kwitnących kolejno od wczesnej wiosny aż do jesieni. Jeśli zastanawiasz się, Jakie rośliny są najlepsze dla pszczół?, warto wybierać zarówno drzewa i krzewy, jak i byliny, zioła oraz rośliny jednoroczne. Duże znaczenie ma także sposób prowadzenia ogrodu i ograniczenie środków, które mogą szkodzić zapylaczom.
Jakie rośliny są najlepsze dla pszczół?
Bardzo wartościowe są gatunki, które wytwarzają dużo nektaru albo pyłku i kwitną obficie. W ogrodach świetnie sprawdzają się między innymi lawenda, kocimiętka, szałwia, oregano, tymianek, facelia, ogórecznik, jeżówka, rozchodnik okazały, nawłoć, wrzosy i budleja.
Wśród drzew i krzewów szczególnie ważne są lipy, wierzby, klony, głogi, leszczyna, maliny, jeżyny i drzewa owocowe. Część z nich kwitnie bardzo wcześnie, kiedy dostępność pokarmu jest jeszcze ograniczona, inne zapewniają pszczołom pożytek w środku lata.
Dobrze jest sadzić rośliny w większych grupach. Kilkanaście egzemplarzy jednego gatunku tworzy dla pszczół bardziej czytelne źródło pokarmu niż pojedyncze rośliny rozsiane po całym ogrodzie. Warto też łączyć gatunki o różnych terminach kwitnienia, aby po przekwitnięciu jednych szybko pojawiały się kolejne.
Jakie rośliny są miododajne?
Rośliny miododajne to takie, z których pszczoły mogą pozyskiwać nektar potrzebny do produkcji miodu. W praktyce pszczelarze zwracają uwagę również na rośliny pyłkodajne, ponieważ pyłek jest dla rodziny pszczelej ważnym źródłem białka.
Do najbardziej znanych roślin miododajnych należą facelia błękitna, gryka, rzepak, koniczyny, nostrzyk, gorczyca, ogórecznik lekarski, lipa, robinia akacjowa, malina i wrzos. Wydajność nektarowa nie jest jednak stała. Zależy od pogody, rodzaju gleby, wilgotności, temperatury, przebiegu kwitnienia i kondycji roślin.
Właśnie dlatego ten sam gatunek może w jednym sezonie dostarczyć bardzo dobrego pożytku, a w innym znacznie mniej. Przy planowaniu ogrodu dla pszczół lepiej więc stawiać na różnorodność niż na jeden gatunek uznawany za wyjątkowo miododajny.
Jaka roślina daje najwięcej miodu?
Nie da się wskazać jednej rośliny, która zawsze daje najwięcej miodu. Wynik zależy od warunków pogodowych, powierzchni uprawy i regionu. Niektóre gatunki mają jednak bardzo wysoki potencjał miododajny.
Do roślin cenionych pod tym względem należy facelia błękitna. Jest chętnie odwiedzana przez pszczoły, może kwitnąć obficie i bywa wysiewana właśnie jako roślina pożytkowa. Duże znaczenie mają również nostrzyk, gryka, rzepak oraz robinia akacjowa.
W przypadku drzew szczególnie ceniona jest lipa, która w sprzyjających warunkach może być bardzo ważnym źródłem nektaru. Trzeba jednak pamiętać, że nawet najlepsza roślina nie zapewni dużego pożytku, jeśli pogoda podczas kwitnienia będzie zimna, deszczowa albo bardzo sucha.
Dla właściciela niewielkiego ogrodu bardziej praktyczne będzie więc zapewnienie ciągłości kwitnienia niż próba osiągania maksymalnej wydajności z jednego gatunku.
Jakie rośliny dla pszczół warto sadzić wczesną wiosną?
Wczesna wiosna jest bardzo ważna, ponieważ wtedy rodziny pszczele zaczynają intensywnie się rozwijać. Jednocześnie liczba kwitnących roślin jest jeszcze ograniczona.
W tym okresie szczególnie wartościowe są wierzby. Ich kwiatostany dostarczają pyłku i nektaru w czasie, gdy niewiele innych roślin oferuje pożywienie. Duże znaczenie mają także leszczyna, krokusy, przebiśniegi, cebulice i śnieżniki.
Warto pozostawić również część mniszków lekarskich. W wielu ogrodach są traktowane jak chwasty, ale podczas masowego kwitnienia są intensywnie odwiedzane przez pszczoły i inne zapylacze.
Dobrze zaplanowany ogród powinien więc zaczynać kwitnąć możliwie wcześnie. Dzięki temu pszczoły mają dostęp do pokarmu od pierwszych cieplejszych dni.
Jakie kwiaty najlepiej sadzić latem?
Latem wybór roślin jest znacznie większy. Bardzo dobrze sprawdzają się lawenda, kocimiętka, szałwia omszona, jeżówka, oregano, tymianek, ogórecznik oraz różne gatunki koniczyn.
Lawenda jest szczególnie cenna, ponieważ kwitnie obficie i przyciąga zarówno pszczoły miodne, jak i trzmiele. Dobrze rośnie na stanowiskach słonecznych i przepuszczalnych.
Oregano oraz tymianek są z kolei przykładem roślin, które można jednocześnie wykorzystywać w kuchni i pozostawić do kwitnienia. Nie trzeba więc tworzyć osobnej rabaty przeznaczonej wyłącznie dla zapylaczy.
Latem warto również wysiewać lub uprawiać facelię. W większych ogrodach może zajmować część mniej intensywnie wykorzystywanej powierzchni i jednocześnie poprawiać warunki dla owadów.
Jak zapewnić pszczołom pokarm jesienią?
Późne lato i jesień również mają duże znaczenie. W tym czasie pszczoły przygotowują się do okresu zimowego, dlatego dostęp do pokarmu nadal jest potrzebny.
Dobrym wyborem są rozchodniki, wrzosy, astry i nawłoć. Szczególnie rozchodnik okazały może być intensywnie odwiedzany przez pszczoły w okresie, gdy wiele letnich roślin już przekwitło.
Wrzosy są cenne ze względu na późny termin kwitnienia. Mogą stanowić ważne źródło nektaru w ogrodach i na terenach o kwaśnym podłożu.
Warto więc pilnować, aby ogród nie kończył kwitnienia już w lipcu. Kilka dobrze dobranych późnych gatunków może znacznie wydłużyć okres dostępności pokarmu.
Czy lawenda jest dobra dla pszczół?
Tak. Lawenda należy do roślin bardzo chętnie odwiedzanych przez zapylacze. Jej kwiaty dostarczają nektaru, a długi okres kwitnienia sprawia, że może być wartościowym elementem ogrodu.
Najlepiej rośnie w miejscu słonecznym, ciepłym i na przepuszczalnym podłożu. Nie lubi długo utrzymującej się wilgoci przy korzeniach, dlatego ciężką glebę warto odpowiednio przygotować.
Aby zwiększyć wartość lawendy dla pszczół, można sadzić ją w większych grupach. Tworzy wtedy wyraźne skupisko kwiatów, które owady łatwo odnajdują.
Czy drzewa owocowe pomagają pszczołom?
Tak, szczególnie wiosną. Jabłonie, grusze, śliwy, czereśnie i wiśnie podczas kwitnienia są intensywnie odwiedzane przez pszczoły. Owady korzystają z nektaru i pyłku, a jednocześnie zapylają kwiaty.
Jest to korzystne również dla właściciela sadu lub ogrodu, ponieważ dobre zapylenie może wpływać na zawiązywanie owoców.
Jeśli w ogrodzie rośnie kilka gatunków drzew owocowych kwitnących w nieco innych terminach, okres dostępności pożytku automatycznie się wydłuża.
Czy warto wysiewać facelię?
Facelia błękitna jest jednym z najczęściej wymienianych gatunków przyjaznych pszczołom. Szybko rośnie, obficie kwitnie i może być wysiewana zarówno na większej powierzchni, jak i w części ogrodu.
Jej dodatkową zaletą jest możliwość wykorzystania jako międzyplonu. Po zakończeniu kwitnienia może zostać przyorana lub przekopana, dzięki czemu dostarcza materii organicznej do gleby.
Właściciel ogrodu może również wysiewać facelię partiami w różnych terminach. Dzięki temu kolejne rośliny zaczynają kwitnąć później i wydłużają okres dostępności nektaru.
Jakich kwiatów pszczoły nie wykorzystują tak chętnie?
Nie każda efektownie wyglądająca odmiana ogrodowa jest wartościowa dla zapylaczy. Problem mogą stanowić niektóre kwiaty pełne, w których pręciki zostały przekształcone w dodatkowe płatki.
Takie rośliny mogą mieć niewiele pyłku lub nektaru, a dostęp do ich wnętrza jest utrudniony. Dla pszczoły znacznie praktyczniejszy może być prosty, pojedynczy kwiat niż bardzo rozbudowana odmiana ozdobna.
Nie oznacza to, że trzeba całkowicie rezygnować z kwiatów pełnych. Warto po prostu uzupełnić ogród roślinami, do których owady mają łatwy dostęp.
Czy łąka kwietna jest dobra dla pszczół?
Dobrze dobrana łąka kwietna może być bardzo wartościowym źródłem pokarmu dla zapylaczy. Powinna jednak składać się z gatunków dopasowanych do warunków stanowiska i najlepiej kwitnących w różnych terminach.
Na większej działce można przeznaczyć na łąkę fragment, który wcześniej był regularnie koszonym trawnikiem. Ograniczenie częstotliwości koszenia również może przynieść korzyści, ponieważ pozwala zakwitnąć koniczynie, mniszkom i innym roślinom.
Nie należy jednak zakładać, że każda gotowa mieszanka oznaczona jako łąka kwietna będzie równie dobra. Warto sprawdzić skład nasion i wybierać gatunki rzeczywiście dostarczające pyłku lub nektaru.
Jak podlewać rośliny miododajne?
Dostępność wody wpływa na kondycję roślin i ich kwitnienie. Podczas długotrwałej suszy część gatunków wytwarza mniej kwiatów i może produkować mniej nektaru.
Rośliny warto podlewać obficie, ale niekoniecznie codziennie. Najlepiej dostarczać wodę bezpośrednio do gleby, ograniczając moczenie kwiatów.
W czasie upałów podlewanie najlepiej wykonywać rano lub wieczorem. Dzięki temu ogranicza się straty wody wynikające z intensywnego parowania.
Jak stworzyć ogród naprawdę przyjazny pszczołom?
Najważniejsza jest różnorodność. W ogrodzie powinny znaleźć się rośliny kwitnące wiosną, latem i jesienią. Warto połączyć drzewa, krzewy, byliny, zioła oraz rośliny jednoroczne.
Dobrze jest również ograniczyć stosowanie środków owadobójczych. Jeśli zabieg jest konieczny, należy zawsze przestrzegać instrukcji produktu i zasad ochrony zapylaczy. Nie wolno wykonywać oprysków w sposób narażający pszczoły odwiedzające kwiaty.
Przydatnym dodatkiem może być płytkie poidełko. Pszczoły potrzebują wody, ale powinny mieć możliwość bezpiecznego lądowania. W naczyniu można więc umieścić kamienie lub inne wystające elementy.
Odpowiedź na pytanie, jakie rośliny są najlepsze dla pszczół, nie sprowadza się do jednego gatunku. Najbardziej wartościowy będzie ogród, w którym wiosną kwitną wierzby, krokusy i drzewa owocowe, latem pojawiają się lawenda, facelia, oregano i kocimiętka, a jesienią pszczoły mogą korzystać z rozchodników, wrzosów i astrów. Dzięki takiemu układowi owady otrzymują źródło pokarmu przez większą część sezonu, a ogród staje się znacznie bardziej przyjazny dla zapylaczy.
Źródło: www.mtas.pl
